06 en 07/05/2009 Jarablos – Sanliurfa
Jarablos – Birecik: 38 kilometer
Birecik – Sanliurfa: 92 kilometer “Aan de oevers van de Eufraat huilde ik.” Nee, huilen niet. Nou ja, misschien bijna omdat het weer zo?n magisch moment is.
Niet alleen door het boek van Paula Coelho, maar ook omdat deze rivier zo?n sprookjesachtige waarde heeft. De Eufraat...
In de bijbel loopt ze door de Tuin van Eden en dient ze als waarschuwing. Droogt ze op, dan begint de Dag des Oordeels. De profeet Mohammed voorspelde net zoiets.
Daarbij was ze belangrijk voor de Zijderoute, begrensde ze samen met de Tigris het rijk Mesopotamie en... ze ligt nu voor ons. De eerste grote rivier die we zien sinds de Nijl.
Zwaluwen scheren uiterst laag over het rustig stromende water. Aan de overkant, 100 meter verder, tekenen roodbruine heuvels zich af. Mensen zien we niet, maar stil is het ook niet.
Getjilp, gekwetter, gekwaak, gepiep, twee waterhoenen maken er een golfslagbad van. Met opstaande staart en veren proberen ze elkaar te imponeren.
Ondertussen drijft de wind donkere wolken steeds verder over het water tot de eerste druppels zachtjes op het oppervlak weerklinken.
We zijn nog geen tien kilometer Turkije binnen, maar het voelt als een compleet andere wereld. De mensen zijn moderner, de letters zijn weer leesbaar.
Alleen met de taal moeten we weer van vooraf aan beginnen. ‘Shukran’ is nu iets van ‘teschekerkoeradim’. Maar we hebben nog zo?n 1000 kilometer om daar iets bij te leren voor we Iran enteren.
Na een zwempartij in de Eufraat zitten we niet heel veel later in een gemeenschapshuis op de grond met een heerlijke maaltijd voor ons en shai die steeds opnieuw wordt bijgeschonken. De gastvrije heren leren ons met een woordenboek de eerste Turkse woorden en we mogen blijven slapen.
Een aanbod dat we afslaan. Het is te mooi buiten om nu al binnen te gaan zitten. Met een ondergaande zon rijden we Birecik binnen en weer uit.
Bij een benzinepomp tappen we water en zetten we uiteindelijk ook onze tent op. De bediening van het wegrestaurant komt ons af en toe van thee en brood voorzien. Vaal besteed de avond goed met Chelsea-Barcelona. 08 en 09/05/2009 Sanliurfa – Hilvan
Afstand: 52 kilometer “Welkom tot ons dorp!” De meiden Gulsen en Altun stappen uit de auto die zojuist een onverharde weg is ingeslagen.
Tien minuten geleden nodigden ze ons uit om te komen eten. Na drie keer Nee zeggen, besluiten we dan toch maar naar onze maag en hun smekende gezichten te luisteren. Twee kilometer volgen we ze naar hun dorp iets voorbij Hilvan.
En nu staan de meiden met uitgestrekte armen voor ons. Hun ogen bedekt door grote zonnebrillen. Ze wijzen in de verte. Omgeven door groene akkers staan versrpeid van elkaar een aantal stenen huizen. “Er wonen hier iets meer dan honderd mensen, allemaal familie en boeren.” Als we dichterbij komen, worden we de kippen, schapen en geiten gewaar. Fruitbomen zorgen voor schaduw.
We zijn net op tijd om te zien hoe moeders de koeien en schapen melkt. Daar maakt ze later kaas, boter en youghurt van.
‘Wat we willen eten’ is de prangende vraag. Breakfast of kipkebab. We kiezen voor het ontbijt (ei, yoghurt en rauwkost), maar het gezin dat uit vijf dochters en een zoon blijkt te bestaan, is daarmee niet tevreden. Het wordt allebei.
En daarmee is ook meteen voor ons besloten dat we blijven slapen. Niet erg, in deze vredige omgeving waar de wereld aan voorbij lijkt te gaan, zouden we zo kunnen wonen. Het is net alsof we in Little-House-on-the Prairie zijn beland.
Dat het boerenleven niet altijd zo iddylisch is, vertelt de vader des huizes terwijl hij de bbq aansteekt. Dit jaar is goed, maar vorig jaar zorgde droogte ervoor dat ze huilend de helft van hun vee moesten verkopen.
Op kleden zitten we met z?n allen rond grote schalen terwijl een volle maan aan de hemel verschijnt. De jongste meisjes spijkeren ons nog wat Turks bij en zij doen een paar Engelse woorden op. Vaders biedt aan een huis voor ons te bouwen, voor even zijn we onderdeel van hun gezin!
Als we de volgende dag na een uitgebreid ontbijt willen vertrekken, is dat eigenlijk niet toegestaan. Ons ‘Okay, we blijven nog een nachtje’ wordt met gejuich begroet.
En wij genieten mee, na vijf fietsdagen is een dag in dit dorp een rustgevend cadeau. 08/05/2009 Omerli
‘Ali, Ali!’ Paniek in de tent, want Ali is kwijt. Als iedereen mij vragend aankijkt, besef ik dat het om Valentijn gaat.
Ik was even vergeten dat hij een nieuwe naam heeft. Valentijn bleek te moeilijk en Ali, zo heet de lievelingsneef van de familie ook.
Maar Ali zit op het dak van het huis, uitkijkend over de vallei en Mount Nemruth, te bellen met Hanneke (die naar Afrika vertrekt, zie www.2inguinee.nl). En dus loop ik alleen met de moeder en vier van de dochters naar de plek waar de herder hun zeven schapen heeft gebracht.
Terwijl we lopen voegen steeds meer vrouwen en kinderen zich bij ons groepje, allemaal gewapend met grote emmers voor de melk van hun schapen en geiten. Het is een fascinerende aanblik.
Op de terugweg passeren we een tante die brood maakt. Uiteraard moet ik het even proberen. Nog behoorlijk lastig.
Terwijl het complete gezin druk is met het verwerken van de melk, fietsen wij naar de nabijgelegen stad voor internet. Maar zoals we de laatste maanden bijna dagelijks meemaken, valt ook nu de stroom uit. Hierdoor blijven we langer weg dan verwacht waardoor vader en oudste dochter ons ongerust zijn gaan zoeken. Aan het eind van de straat doen ze navraag naar ons. Oeps...
Als we het dorpje Omerli weer naderen komen de jonste kinderen ons lachend tegemoet.
`s Avonds wordt Ali uitgedaagd tot een spelletje schaak. Ongelooflijk hoe je in twee dagen tijd gehecht kunt raken aan mensen.
We gaan dit gezin missen.
Dat dit ook voor hen geld blijkt als we na vijf kilometer fietsen de volgende dag, ingehaald worden. De vader is ons achterna gekomen met ijsjes... 09/05/2009 Omerli – Silverek
Afstand: 38 kilometer
Op zoek naar een relaxte kampeerplek aan het water en zonder mensen, stuiten we op een ‘illegaal’ rakifeestje.
Bij een boerderij in aanbouw geniet een tiental mannen van het leven. Op een vuurtje suddert lamsvlees, een salade wordt ter plekke bereid en de glazen schenken ze nog eens vol. De steeds lager zakkende zon maakt hun gegroefde gezichten van het buitenzijn nog sprekender.
Een neef in Engeland wordt gebeld om te vertalen.
‘We mogen onze tent opzetten, maar alleen als we van hun gastvrijheid gebruik maken.’ En dus drinken we een glaasje of wat Turkse raki mee.
De volgende ochtend val ik bijna van mijn stoel. Vanuit de boerderij komt een van de mannen in typische koerdische kledij naar ons toe. In zijn handen een zilveren schaal met brood, kaas en thee.
Vogels zingen, kikkers plonsen en schildpadden scheppen een luchtje, ontbijt op bed was niet eerder zo mooi. 11 t/m 13/05/2009 Silverek – Silvan
Silverek – Karabakce: 51 kilometer
Karabakce – Diyabakir: 71 kilometer
Diyabakir – Silvan: 68 kilometer “Problem, problem!” Een man kijkt ons opgewonden door de tentopening aan. Hij heeft de vrijheid genomen hem zelf open te ritsen.
Dat heeft hem toch enige moeite gekost. Auto parkeren, naar de rivier afdalen en nog zo?n vijftig meter lopen naar waar onze tent staat...in de stromende regen! En dat is ook meteen het probleem. De man kan het niet geloven dat wij hier voor onze lol staan, we moeten bij hem thuis slapen. Hij staat erop!
Wij zien het echter niet zo zitten om nu al die natte zooi in te pakken en door de regen naar zijn huis te fietsen. We hadden het wel naar ons zin. Valentijn loopt mee om te zien waar we heen gaan als we het niet meer uithouden in de tent. Na d?e belofte de man enigszins gerustgesteld en vertrekt.
Voordat het donker is, komen nog drie verschillende dorpsgenoten ons vertellen dat het kamperen in regen en wind een ‘big problem’ is. We verdenken ze ook van een bepaalde mate van nieuwsgierigheid.
Als we opstaan is de lucht weer blauw. Om de meest ongeruste man van gister te laten zien dat we het kamperen overleefd hebben, rijden we langs zijn huis. Hij zet ons direct ontbijt voor.
De vrouw des huizes loopt met me mee naar de toilet: de rivier, waar we eerder die ochtend nog koffie van hebben gezet. Volgens een van onze tentbezoekers was het namelijk prima drinkbaar...
Vandaag gaat het voornamel?jk heuvelaf en is het dus niet al te erg zweten over de B-weg naar Diyabakir. Hoewel het wegdek aan vernieuwing toe is,wat ons tempo behoorlijk beinvloedt, is het een prachtige groene route (behalve de vuilnisbelt dan).
Plotseling is de lucht zwanger van gezoem. Het trillende geluid is er al veel eerder dan dat we de grote bijenkorven zien. Imkers zijn aan het werk en wij houden angstvallig mond en kleding dicht.
Na Diyabakir vinden we opnieuw een prachtige kampeerplek.
Maar het klimwerk is nu ook begonnen. We fietsen van heuvel naar heuvel door het indrukwekkende Mesopotamie, waar de Koerden zo trots op zijn.
De temperatuur begint zo stilletjes aan te stijgen. Volgens het gezin waar we ’s avonds te gast zijn, begint over tien dagen de zomer waarbij gemiddeldes van 40 graden niet vreemd zijn.... Silvan- Batman brug: 25 kilometer
Batman brug - Batman il Simri: 45 kilometer “Hello, hello!” “What?s your name?” en “Money, money!” “Yok para, geen geld”, is ons boze antwoord.
Overal waar we stoppen, hebben we direct tientallen kinderen om ons heen. Iets waar we vandaag niet zo goed tegen kunnen. Het is warm en we zijn moe. We dachten bij de Batman rivier verkoeling te vinden, maar het barst hier van de mensen. De Malabadi brug, gebouwd in de dertiende eeuw, is hier een trekpleister.
We fietsen nog een stukje verder om alsnog langs deze zijrivier van de Tigris de tent op te zetten en te zwemmen in het ijsjkoude water. Een groepje mannen dat iets verderop zit te picknicken brengt ons een lamsboutje.
Vakantie! ?s Ochtends is het al lente-warm. We hebben dan ook geen enkele haast om weg te komen en zetten nog maar eens een bakkie koffie. Als we eenmaal op de fiets zitten, is alle tegenzin van gisteren verdwenen. In een flow nemen we de afslag naar Bitlis, waarmee het klimmen begint.
Het zachte, vruchtbare graslandschap dat de heuvels bekleedde, heeft plaatsgemaakt voor een ruiger berglandschap. Langzaam zien we de Bitlis-rivier steeds smaller worden. 16 en 17/05/2009 Batman - Tadvan
Batman il Simri – Bitlis: 60 kilometer
Bitlis – Tadvan: 30 kilometer Wind tegen, onverharde weg, grote stofwolken veroorzaakt door tuterende vrachtwagens en continu bergop.
Ondanks de prachtige uitzichten hebben we het zwaar. Helemaal omdat we dachten halverwege aan een afdaling te kunnen beginnen. Als we aan het eind van de dag opnieuw een lange, steile klim voor ons zien, hebben we het gehad. Rug, benen en armen doen pijn.
We bekijken ons water, net genoeg om de volgende ochtend te halen en wat eten betreft, moeten we het maar doen met een bord kale spagetti.
Als we naast de rivier een plekje zoeken, ruiken we een bbq. Tegen de bergwand omhoog kijkend, spotten we een aantal mannen. Voor we het weten, zitten we met een kippenkluif en een glas raki in onze handen.
Na deze oppepper stappen we toch nog maar even op de fiets, vooral omdat volgens de mannen vijf kilometer verderop een dorpje ligt waar we brood en water kunnen halen. Maar het lichaam wil niet meer (of zou het aan de raki liggen?), met deze steilheidsgraad is vijf kilometer namelijk bijna een uur hard werken. En dus stoppen we alsnog naast de rivier waar we voldaan onze pasta koken.
In Bitlis aangekomen, willen we onze voorraden aanvullen. Maar vier broers houden ons tegen. We zullen eerst een kop thee met ze moeten drinken. Uiteraard volgen er na die eerste nog drie afgewisseld met brood, olijven en kaas. En wij blijven maar ‘Spass’ zeggen. Koerdisch voor ‘dank je wel’.
De Turkse vlag hebben we na een eerdere bespuging van mijn kar gehaald. Dit is Mesopotamie, de streek van de Koerden die hun eigen vlag, taal, muziek en gebruiken hebben, maar die hun identiteit niet in het openbaar mogen uiten.
Af en toe horen we over de bloedige gevechten die tussen het Turkse leger en de Koerden hebben plaatsgevonden.
Als we na een internetsessie weer buiten komen staat een hoogwitgrijze man naar onze fietsen te kijken: Jan uit Teteringen. Hij toert voor vijf weken met de motor door Turkije. Heerlijk om onder het genot van een kop koffie in het Nederlands ervaringen uit te wisselen. 18 t/m 22/05/2009
De bergen hebben weer sneeuw! Het is hier zo?n 1700 meter hoog en zojuist is opnieuw ontbijt bij de tent gebracht.
We kamperen bij een asfaltfabriek en werden gister dik in de watten gelegd met een warme douche en lekker eten. Vanochtend dacht ik zelf een kopje koffie te maken om deze mensen niet verder tot last te zijn. Maar dat werd haast als een belediging opgevat en resulteerde in bediening bij de tent.
Omringd door heftige bergen, gekoesterd door de zon en ontvangen door de meest gastvrije mensen, het fietsersleven is zoooo mooi!
Helaas hebben we ook nog een visum te regelen. In Erzurum, een stad 400 kilometer verderop, bevindt zich een Iraans consulaat. Met pijn in ons hart stallen we de fietsen en leggen deze afstand per bus af. Hoewel onze aanvraag via de Iraanse ambassade in Libanon is goedgekeurd, blijkt het erg lastig om het hieraan gelinkte nummer naar Turkije te faxen. Na vijf dagen hebben we nog steeds geen idee of er iets gebeurt, bereidwilligheid om mee te werken ontbreekt.
Een ontmoeting met twee Zwitserse fietsers vrolijkt ons iets op. Martine en Reto hebben ongeveer dezelfde route als wij gepland staan, via Iran en de Stan-landen naar China. Alleen hebben zij het Iraanse visum al wel in handen... Wij blijven hopen op een snelle vereniging met onze bikes. 24 en 25/05/2009 Erzurum-Hizan
Erzurum – Tadvan: 400 kilometer bus
Tadvan - Hizan: 20 kilometer Met lichte hartkloppingen komen we ?s avonds laat bij het busstation in Tadvan aan. Zouden onze fietsen er nog staan?
Helaas valt dat voor vandaag niet meer te checken, de winkel van de busmaatschappij waarin ze staan is gesloten. Het plan om op het station te slapen, wordt bij nader inzien door mij afgekeurd. Te koud, te veel wind en toch wel erg donker... We lopen richting centrum op zoek naar internet. Als we daar tegen middernacht weer buiten gegooid worden, krijgen we voor een bedelaarsbedrag een kamer in een hotel. “Omdat ik moslim ben”, benadrukt de manager terwijl hij onze paspoorten (met Iraans visum) aanneemt.
Het is bijna absurd hoe je gehecht raakt aan die twee wielen met wat aluminium ertussen. Maar als we onze fietsen en karren de volgende ochtend onaangeroerd terugvinden, komen we een klein beetje thuis.
De 140 kilometer naar Van kunnen we morgen ook per boot afleggen, maar we willen het zadel weer voelen en nemen de zuidkant rond het grootste meer van Turkije.
Direct de eerste meters omarmt de vrijheid ons als een oude vriend. De heuvelachtige weg voert langs akkers en riviertjes, de oevers bedekt met gele bloemen.
Echtparen die hun land bewerken, wuiven in onze richting.
Donkere regenwolken in de verte doen ons snel de tent opzetten. Direct na het eten barst het onweer los. Bliksem, harde knallen, hagel en flinke wind houden ons uit de slaap en vergroten tegelijkertijd onze euforie. We zijn weer onderweg! 26 en 27/05/2009 Hizan-Baskale
Hizan – Van: 60 kilometer en 50 kilometer lift
Van – Baskale: 71 kilometer “We hebben weer fans”, schreeuw ik tegen de wind in naar Valentijn en trap een tandje harder. Ik ga zo waar van 4,5 naar 5 kilometer per uur.
Niet iets waar de drie brullende schaapshonden van onder de indruk raken, wat andersom duidelijk wel het geval is. Die beesten zijn enorm, zowel qua formaat als qua geluid dat ze produceren. En dan hebben we het nog niet over de tanden, die ze maar wat graag laten zien op nog geen drie meter afstand van onze kuiten. Een van de drie probeert Valentijn de weg te versperren, de andere twee zien we links dan rechts van ons verschijnen. We kunnen geen kant op, we zijn onderweg naar een pass op 2700 meter met felle wind tegen. Snelheid maken is er niet bij.
Dan verliezen de monsters interesse en keren naar hun normale gang van zaken terug. Pfff, lachen we buiten adem naar elkaar. Nu kunnen wij ons tenminste weer op het afzien van stijgen concentreren.
De wind is zo hard en we gaan zo langzaam dat we regelmatig van de weg geblazen worden, wat ons behoorlijk chagerijnig maakt. Door een gebrek aan Tukrse Lira hebben we ook nog eens te weinig eten bij ons voor de nodige energietoevoer.
Het kraampje dat in een haarspeldbocht opdoemt, is dan ook te mooi om waar te zijn. Een verrukkelijke kebablucht komt uit de wapperende tentdoeken. Als de man ook nog zegt dollars te accepteren, valt Valentijn hem intens gelukkig om de hals.
Laat die top maar komen!
Daar we een beetje haast willen maken Iran binnen te komen, accepteerden we gisteren een lift van twee jonge gasten naar Van.
En zoals het steeds gaat, namen we ook van hen afscheid als vrienden voor het leven.
Opvallend in Turkije zijn de vele wegwerkzaamheden. Ze lijken alles tweebaans te willen maken terwijl het lijkt alsof het bijna uitgestorven wegen zijn.
Bij een groot stuwmeer vonden we een plekje om te kamperen. 28/05/2009 Baskale – Hakkari
Afstand: 48 kilometer Rechts voert de weg naar Irak, links is naar Iran. Niet heel vreemd dat het Turkse leger op dit kruispunt strenge controles uitvoert.
Toch verrast het checkpoint ons, terwijl we nog aan het bijkomen zijn van een spontaan interview dat een filmploeg met ons nam. Toen we na het nemen van een paar foto’s op de fiets wilden stappen, zagen we ineens een camera op ons gericht.
ATV wilde weten wat we van de Turkse automobilisten vinden en ze volgden ons tot het checkpoint.
Na het invullen van onze paspoortgegevens mogen we door. Als Valentijn nog wat water haalt voor de nacht, nodigt een aantal militairen ons uit voor thee. Onder het mom van ‘grappig om met het leger aan tafel te zitten’, zeggen we ja.
Een bizarre avond volgt. Waar we in het begin nog niet eens een foto mogen maken, film ik een paar uur later Valentijn die gearmd met de jongens het clublied van Fenerbace zingt.
Als we uiteindelijk samen met de Imam naar bed gaan (die zelfs internet heeft) op zijn twee bij vier meter grote kamer, beseffen we dat echt alles mogelijk is tijdens deze trip... 29/05/2009 Hakkari – Akpinar
Afstand: 62 km “Passen jullie op! De bergen hier zitten vol met terroristen van de PKK.’ De woorden van de militair galmen na in ons hoofd. Aan de ene kant zijn we gewend geraakt aan overbodige waarschuwingen. Mensen lijken altijd bang voor wat hun onbekend is. Aan de andere kant maakten de woorden indruk en kijken we met andere ogen om ons heen.
Het berglandschap is ruig en op verschillende uitkijkpunten zien we mannen zitten. De PKK? Ietwat nerveus zwaait Valentijn omhoog: ‘Mogen we een foto maken?’ De mannen maken drukke handgebaren, gaan het hutje binnen en komen naar buiten met vette guns in de aanslag. ‘Ehhhh, is dat een Nee?’
Nog natrillend stoppen we aan het water voor lunch. Het idee alleen op de wereld te zijn, verdwijnt als een bewapende man op leeftijd van de berghelling naar beneden komt. Slik...
Maar de man nodigt ons breed lachend uit voor thee, nadat hij wel even gechecked heeft hoe we tegenover Koerdistan staan. Met ‘Tjauwanie’, Koerdisch voor ‘Hoe maakt u het’ hadden we hem al snel overtuigd.
Het aanbod voor thee slaan we af en verbijsterd blijven we achter. Het is net alsof de hele wereld last heeft van het ‘Niet-Gezien-Worden-Syndroom’, wat zich vaak uit in geweld. En dat terwijl het in feite allemaal zulke mooie mensen zijn.
De weg naar Iran is geplaveid met gouden tegels. Of wil Turkije ons het afscheid zo moeilijk mogelijk maken? In ieder geval zeggen we wel honderd keer tegen elkaar hoe mooi het hier is.
Zouden de Zijderoute-handelaren dat eeuwen geleden ook zo ervaren hebben?
Net voor Essendere, de grensovergang met Iran, zetten we de tent op. Er daadwerkelijk in slapen lukt echter niet.
Een dorpsbewoner is het er niet mee eens en neemt ons mee naar zijn huis. Hoe gastvrij ook, het geeft me ook een naar gevoel dat hij vervolgens gaat zitten en de vrouwen de opdracht krijgen het ons naar de zin te maken. Terwijl wij in de woonkamer eten, genieten zij het diner in de keuken. Gelukkig nemen de vrouwen het ons niet kwalijk, ook zij geven ons een zeer welkom gevoel. | |
